Irlandzki sąd wystąpił do TSUE z pytaniem prawnym, czy dopuszczalne jest wydanie osoby polskim sądom na podstawie ENA, w sytuacji, gdy ich niezależność od władzy wykonawczej budzi istotne wątpliwości

Sąd Wyższej Instancji w Dublinie powziął wątpliwość, czy polskie sądy są niezależne w takim stopniu, aby spełniały unijne wymogi w tym względzie. Z tego powodu wstrzymał wykonanie europejskiego nakazu aresztowania i wystąpił z pytaniem prawnym do Trybunału Sprawiedliwości UE. Zdaniem irlandzkiego sądu, zmiany legislacyjne w Polsce są tak daleko idące, że wspólna wartość w postaci rządów prawa jest systematyczne niszczona, a demokracja w Polsce została naruszona. Sąd wskazał, że działanie polskiego SN zostało zaburzone wskutek wcześniejszego przeniesienia sędziów w stan spoczynku i i będzie naruszana przez przyszłe nominacje. Nowo utworzona Krajowa Rada Sądownictwa jest w dużej mierze zdominowana przez osoby nominowane politycznie. Sąd wskazał na dyskryminację płciową w zakresie wieku emerytalnego sędziów i że „Polska wydaje się już nie akceptować, że istnieją wspólne europejskie wartości, które należy szanować”. „Ostatnie zmiany w Polsce były tak szkodliwe dla rządów prawa, że Trybunał musi stwierdzić, że naruszono wspólną wartość rządów prawa” oraz „demokrację w Polsce”, zaś ”poszanowanie zasady państwa prawa jest niezbędne dla wzajemnego zaufania w funkcjonowaniu europejskiego nakazu aresztowania”.


„To wydaje się być świadomym, wyrachowanym i prowokacyjnym ustawodawstwem demontującym niezależność sądownictwa w Polsce, która jest kluczowym elementem rządów prawa”. ”Konstytucyjności polskich ustaw nie można skutecznie zagwarantować”, ponieważ „niezależność sądownictwa i legitymacja TK zostały poważnie podważone”.


Konkludując, sąd stwierdził, że oskarżony, jeśli zostałby wydany, to stanąłby przed sądem w jurysdykcji, w której minister sprawiedliwości jest teraz prokuratorem, a zarazem ma istotny wpływ na prezesów sądów. To z kolei może potencjalnie wywołać efekt mrożący u sędziów, co pociąga za sobą negatywne konsekwencje dla wymiaru sprawiedliwości.

Na zdjęciu – irlandzka sędzia Aileen Donnelly, która wystąpiła z pytaniem prawnym.

Źródło: The Irish Times: High Court judge seeks EU ruling on effect of Polish law changes